EKAINGO KOBAZULOA -GIZATERIAREN ONDAREA

Ekaingo haitzuloa izen bereko muinoaren ekialdeko hegalean dago, Sastarraingo ubideak sortzen duen bailara txikian. Historiaurreko kokaleku baterako leku aproposa. Zestoa herritik kilometro batera dago, eta erraza da bertara iristea. Madeleine aroko labar-pinturengatik da ezaguna, eta pintura horiek bikain zainduta daudela nabarmentzekoa da. Haitzuloan, gutxi gorabehera, 70 animali-irudi daude; 64 margotuak eta 6 grabatuak. Zaldia da gehien ageri den irudia. Zaldi-multzoa arte franko-kantabriarraren irudirik eder eta aberatsenetakoa da, eta espezie horretan, horma-mihise onena. Hartzak, oreinak, kapridoak… ere ikus daitezke Ekainen. Haitzuloa hainbat galeriatan banatzen da, eta jasotzen dituzten irudien arabera izendatu dira. Erdibide, Auntzei (ahuntzak), Erdialde, Zaldei (zaldiak), Artzei (hartzak) eta Azkenzaldei (zaldiak).

2008ko uztailaren 7an UNESCOk ospatutako konferentzian, Ekain haitzuloa Gizateriaren Munduko Ondareizendatu zuten, Erlaitz Kantabriarreko labar-artearen beste 17 santutegirekin batera; Altxerri eta Santimamiñe, besteak beste. Eusko Jaurlaritzak eta Kantabria eta Asturiaseko gobernuek egungo aitortzaraino iritsi den prozesua abiatu zuten orain bi urte.

AURKIKUNTZA

Hainbat hamarkadetan zehar, Azpeitiko Antxieta Kultur Elkarteak lan gogor eta emankorra burutu du euskal kulturaren arlo desberdinak ikertu eta bizirik mantentzeko ahaleginetan, guztia euren ikasteko gogoagatik eta asebetetze pertsonalaren truke, borondatez lan eginez.
Bertako kide batzuek hasiera-hasieratik erakutsi zuten gure arbaso urrunenek utziriko aztarnak ikertzeko interes berezia, interes hori lehendik zetorkien espeleologiarekiko zaletasunari lotuta, kobazuloetan gordetzen ziren historiaurreko sekretuen bila hasi ziren.
Ahalegin horretan, arkeologiara zaletu talde hark Aranzadi Zientzia Elkartearen laguntza teknikoa eta babesa izan zituen. 1969 urtean, Antxieta Kultur Elkarteko zenbait kide Izarraitz mendizerran kokaturiko hainbat giza-okupazio gune aurkitu eta ikertzen ari ziren. Euren aisialdia arkeologiari eskaintzen zioten ikerlari boluntario haietako bi Andoni Albizuri eta Rafael Rezabal ziren.
Udaberriko igande batean, Goltzibar errekaren arroari jarraituz Sastarrain bailarara iritsi ziren. Inguru hau Paleolito garaiko gizakien bizimodurako oso leku aproposa iruditu zitzaien, bi erreka elkartzen diren lekuan ur ugari eta belarjale talde handiek elikagaia lortzeko larre ugari daudelako bertan.
Handik gertu kokaturiko kobazuloren baten bila hasi ziren. Sastarrain baserriko etxeko andrea izan zen Rafael eta Andoniri han inguruko haitzulo baten berri eman ziena, ez zituen 13 metro baino gehiago neurtzen.

Ekainaren 8an kobazulo horretan giza aztarnen bila hasi ziren. Rafael zulo batetatik zetorren aire korronte hotz batetaz ohartu zen, bidea oztopatzen zuten harri bloke batzuk kendu eta 20 metro ingurutan pasabide batetan zehar arrastaka ibili ziren.
Zutik jartzean, zoruaren zaratek eremu zapalgabean zeudela adierazi zieten. Sarreratik 60 metro ingurutara, André Leroi-Gourhan etnologo, arkeologo eta historialari frantziarrak “zaldi multzorik bikainena Kuaternarioko arte guztian” bezala kalifikatu zuen Zaldien Panel Handiarekin egin zuten topo.
Berehala eman zieten aurkikuntzaren berri Aranzadi Zientzia Elkarteko Historiaurre saileko kideei. On Jose Migel Barandiaran eta Jesus Altuna ikerlariak hurrengo egunean iritsi ziren Ekain 1 izenez deitutako kobazulora. Bertako labar irudiak ikusi eta aztertu ondoren, hauek duela 13.000-14.000 urte inguruko gizakiek eginak zirela ziurtatu zuten, Goi Paleolitoaren bukaera aldean, zehazkiago esateko, Goi Madeleine aldia deitutako aro kultural baten barruan.
Momentu horretan jarri zen martxan Ekaingo kobazuloa eta bere margoak babesteko ekimena. Agintari eta erakunde desberdinekin eztabaida ugari izan ondoren, Ekain 1969ko ekainean bertan itxi zen, modu horretan bertako irudiak eta aztarnategi arkeologikoa ikertzeko denbora lortu zen.
Kobazuloaren aurkikuntza gertatu zenetik, dokumentazio asko idazti da. Ekainen inguruan dagoen bibliografía kontsultatu.

EKAIN, EUSKAL HERRIKO LABAR-ARTEAREN LAN GORENA

Paleolitiko aroko labar-artearen lan bikaina da Ekain. Paleolitiko garaiko ehiztarien irudi artistiko hauek mundu mailako gertakariak dira, eta planetaren leku askotan aurki daitezke. Hala ere, Europako erlaitz kantabriarrean aurkitutako lan hauek -labar-arte franko-kantabriar izenez ezagunak- izan dira emankorrenak. Ekain Euskal Herriko labar-artearen lan goren gisa hartzen da. Ekaingo kobazuloaren jatorriaz gehiago irakurri.

EKAIN BISITA BIRTUALA 360°: EKAINgo galerietan barrena ibili Second Canvas EKAIN irudi panoramikoetan zehar nabigatuz. Oso bereizmen handiko digitalizazio hauek bere labar-pintura harrigarriak ezagutu eta zehatz-mehatz aztertzea baimenduko dizu: zaldiak, hartzak eta bisonteak.

BLOGA

Grotte Sombre: labar artearen iluntasunak argitzen

Ardèche ibaiaren arroilen beheko partea Paleolito garaiko bizimodurako oso leku aproposa zela dirudi, inguruan garai hartan gizakiak  erabilitako hainbat kobazulo baitaude, horietako askotan gainera, labar artea aurkitu da.

Continue
Ekain Gizateriaren Ondare izendapenaren 13. urteurrena

Ekaingo haitzuloa izen bereko muinoaren ekialdeko hegalean dago, Sastarraingo ubideak sortzen duen bailara txikian. Historiaurreko kokaleku baterako leku aproposa. Zestoa herritik kilometro batera dago, eta erraza da bertara iristea. Madeleine

Continue
Grotte Huchard: Solutre aldiko grabatuak

Huchard haitzuloa Saint-Martin-d’Ardèche komunan dago, Ardècheko departamenduan, Auvergne-Rhône-Alpes eskualdean. Grotte du Ranc Pointu nº 1 edo Grotte du Squelette izenez ere ezaguna, Ranc-Pointu mendizerran dago, Ardèche ibaiaren arroilaren azken meandroaren

Continue
Vacheresse: zaldi grabatu bat Ardècheko kobazulo batean

Vacheresse deituriko haitzulo apaindua Vallon-Pont-d’Arc komunan dago, Auvergne-Rhône-Alpes eskualdeko Ardèche departamenduan. Inguru honetan Paleolito garaiko giza okupazio aztarnak dituzten zenbait kobazulo daude, beraietako batzuk labar artearen arloan mundu mailako garrantzia

Continue
Baume de Bouchon o Baoumo de Boutchous: sailkatzen zaila den labar artea

Ardèche ibaiaren haranean, batez ere beheko partean, Paleolitoko okupazio aztarnadun kobazulo ugari daude, horietako bat da Baume de Bouchon edo Baoumo de Boutchous, Tibure haranaren ipar isurialdeko horma batean kokatua

Continue
Grotte Dite de la Bergerie de Charmasson: hatzekin marraztutako basahuntza

Grotte Dite de la Bergerie de Charmasson Vallon-Pont-d’Arc komunan aukitzen da, Ardèche departamentuan, Auvergne-Rhône-Alpes eskualdean. Ardèche ibaiak markatzen duen Cirque d’Estre izeneko formazio geologikoaren barruan dago, Chauvet eta Planchardeko haitzulo

Continue
Grotte de la Tête du Lion: uroak Ardèche haranean

Grotte de la Tête du Lion Bidon komunan dago, Ardècheko departamenduan, Auvergne-Rhône-Alpes eskualdean. Ardèche ibaiaren bailarak Goi Paleolitoko bizimodurako baliabide bereziki egokiak eskaintzen zituela dirudi, giza okupazio aztarna ugari baitaude.

Continue
Neanderthal Museum-en giza eboluzioari buruzko bisita birtuala otsailak 12an

COVID 19aren pandemiak denok behartu gaitu geure buruak berrasmatzera eta Historiaurrearen zabalkundea helburu duten museoak horren lekuko dira! Otsailaren 12an Darwinen Eguna ospatzen da eta Mettmannen kokaturiko Neanderthal Museum-ek etxetik

Continue
Ebbou: Ardèche bailarako babesleku klimatikoa

Ebbou haitzuloa Vallon-Pont-d’Arc komunan dago, herrigunetik 1 kilometro inguru gorantz, ibaiaren eskuineko magalean, itsas mailarekiko 130 metro inguruko altueran, Ardèche departamenduan, Auvergne-Rhône-Alpes eskualdean.

Continue
Baume D’Oullins edo Baume D’Oulen: Ardèche ibaiaren arroileko beste altxor bat

Ardèche ibaiaren arroilak, Frantziako estatuaren hego ekialdean, labar artedun kobazulo eta harpeetan oso lurralde aberatsa dira. Baume d’Oullins edo Baume d’Oulen izeneko kobazulo apaindua Labastide-de-Virac (Ardèche departamendua) eta Le Garn

Continue
Figuer: Ardèche haranean zehar

Figuier haitzuloa Saint-Martin-d’Ardèche komunan dago, Ardèche eskualdean. Ardèche ibaiaren arroiletako azken meandroaren hormetan sorturiko kobazuloetako bat da, Saint-Reméze goi-lautadaren hegoaldean, Rodano ibaiaren haranaren erdialdean. Komunaren jabegokoa da.

Continue
Nazio Batuen Erakundearen 75. urteurrena

1945ko urriaren 24an, mende erdi baino gutxiagoan bi Mundu Gerra eta estatu mailako zenbait gatazka armatu bizi izan ondoren, 50 estatuk Nazio Batuen Gutuna izenpetu zuten arazo amankomunentzat konponbide bateratuak

Continue
Ekainberrin 2020-2021 ikasturterako ikastetxeen erreserbak hartzen ari gara

Ekainberrin 2020-2021 ikasturterako eskaintza didaktikoa prest dago eta dena gertu dugu hemendik ekainera bitartean gure produktua ezagutu nahi duten ikastetxeen erreserbak jasotzeko. 

Continue
Chabot: mamuten haitzuloa

Chabot haitzuloa, Jean-Louis haitzuloa edo mamuten haitzuloa izenez ere ezaguna, Aiguèzeko komunan dago, Okzitania eskualdeko Gard departamenduan. Ardèche ibaiaren arroilaren beheko partean Paleolitoko labar artea duten 30 kobazulo aurkitu dira.

Continue
Ekainberriak aldizkariaren 2020-2021 ikasturteko alea kalean da

Ikasturte berriarekin batera, urtero Ekainberrik Ekainberriak aldizkariaren ale berri bat argitaratzen du. Ikastetxeei zuzendutako argitarapena da, hauek Ekainberriren eskaintza didaktikoaren berri izan dezaten.

Continue
Creswell Crags: labar artea Britainiar Irletan

Ingalaterrako Derbyshire eta Nottinghamshireko konderrien artean, Creswell eta Whitwell herrien arteko mugan, Creswell Crags deituriko kareharrizko arroila bat dago, bertako maldetan azken Izotz Aroan okupatuak izan ziren hainbat kobazulo daude

Continue
Gaur, irailak 11, hamabi urte Ekainberrik bere ateak ireki zituenetik

2008ko irailaren 11etik 376.250 pertsonek ezagutu dute Gizateriaren Ondare diren Ekain kobazuloko margoak. 2020ko udako balorazioa Ekainberrik Covid19-ari aurre egin eta 3.923 bisitari izan ditu aurtengo udan Zestoako kultur baliabidea,

Continue
L’Abri du Croc Marin: zeinu geometrikoak Sena ibaiaren arroan

Trois Pignons mendigunea hareharrizko mendiek osaturiko eremu bat da, Seine-et-Marne departamenduan dago, Île-de-France eskualdean. Hareharriaren higaduraren ondorioz hainbat haitzulo eta harpe sortu ziren, beraietako askotan Historiaurreko okupazio aztarnak aurkitu dira

Continue
Grotte du Renard: labar artea ezohiko eremu batean

Grotte d’Orival edo Grotte du Renard, “Azeriaren Haitzuloa” edo “Maltzurraren Haitzuloa” izenez ere ezaguna, Orival komunan dago, Normandia eskualdeko Seine-Maritime departamenduan, Sena ibaiaren arroan gora. Sena ibaiaren ezkerraldean kokaturiko muino

Continue
Grotte de Gouy: trantsizio garai bat Normandian

Grotte de Gouy edo Zaldiaren Kobazuloa Gouyko komunan aurkitzen da, Normandiako Seine-Maritime departamenduan, Rouen hiritik 10 kilometro ingurura, Sena ibaiaren eskuineko arroan. Sena menperatzen duen Ekialdeko Goi-Lautadan dago, ia ibaiaren

Continue

EKAIN FUNDAZIOA

Arkeologoek hasieratik argi izan zuten labar arte ondare hori babestu eta gordetzeko beharra eta Ekaingo kobazuloa inoiz ez da publiko orokorrarentzat zabalik egon, horri esker, bertako labar artea salbu aurkitzen da.

Aranzadi Zientzia Elkarteak, Antxieta Kultur Elkarteak beraiekin elkarlanean ziharduen, bisita gidatu programa oso kontrolatu bat burutu zuen, pertsona kopuru oso mugatu bati benetako Ekain bisitatzeko aukera eman ziona. Baina arte ondare hori gizartera zabaldu beharra zegoen eta Ekaingo haitzuloaren erreplika bat eraikitzeko ideia sortu zen.

Ideia hori gorpuzten joan zen denboran zehar eta erreplika horren egitura fisikoa eraikitzen hasi zen, baina orduan berau egunerokotasunean kudeatzeko egitura juridiko baten beharra ikusi zen.

Helburu horrekin sortu zen 2004 urtean Fundación Ekain Fundazioa, Gipuzkoako Foru Aldundiak, Eusko Jaurlaritzak eta Zestoako Udalak osaturiko erakundea, Euskal Herriko Agintaritzaren Aldizkariaren arabera, 2005 urteko irailaren 5ean inskribatu zen Euskal Herriko Fundazioen Erregistroan eta ordu ezkero Ekainberriren kudeaketaren arduraduna da.

zestoa
GFA
marca_gv_centrada_color
X